|
|
|
.:
KARAYOLLARININ KULLANILMASI :.
|
KARAYOLUNUN KULLANILMASI
Karayolunun kullanılması
kuralları
Karayolunda trafik sağdan akan
Karayolları kamunun yararına
açık olan sahalardır. Aksine bir
işaret
Bulunmadıkça bütün sürücüler ve
yayalar tüm yasak ve
kısıtlamalara uymak
zorundadırlar.
Bütün sürücülerin:
1- Araçlarını durumun
elverdiği oranda gidiş yönüne
göre yolun en sağından,yol çok
şeritli ise trafik durumuna göre
hızın gerektirdiği şeritten
sürmek
2- Şerit değiştirmeden
önce,gireceği şeritte sürülen
araçların güvenle geçişlerini
beklemek,
3- Trafiği aksatacak veya
tehlikeye sokacak şekilde şerit
değiştirmemek,
4- Gidişe ayrılan yol bölümünün
en son şeridini sürekli işgal
etmemek,
5- İki yönlü dört veya daha
fazla şeritli
yollarda,motosiklet,otomobil,kamyonet,minibüs
ve otobüs
dışındaki araçları
sürenler,geçme ve dönme dışında
en sağ şeridi
izlemek,zorundadırlar.
6- Geçme,dönme,duraklama,durma
ve parketme gibi mecburi haller
dışında şerit değiştirmeleri,
7- İki şeridi birden
kullanmaları,
8- Kavşaklara
yaklaşırken;yerleşim yerlerinde
30.yerleşim yerleri dışında150
metre mesafe içinde ve
kavşaklarda şerit
değiştirmeleri,
9- Araçlarının cinsine ve hızına
uygun olmayan şeritten
gitmeleri,
10- İşaret vermeden şerit
değiştirmeleri yasaktır.
Karşı yönden gelen trafik için
ayrılan yol bölümüne girme
yasağı,
a)Bölünmüş yollarda karşı
yöndeki trafik için ayrılan yol
bölümüne girmeleri,
b)İki yönlü ve üç şeritli
yollarda en sol şeride
girmeleri,
c)İki yönlü ve dört veya daha
fazla şeritli yollarda karşı
yöndeki trafik için ayrılan yol
bölümüne girmeleri yasaktır.
Trafik işaretlerine ve
işaretçilerine uyma mecburiyeti
Araç ve hayvan sürücüleri ile
yayalar karayolunu kullanırken:
a)Trafiği düzenlemeye ve
denetlemeye yetkili üniformalı
ve özel işaret taşıyan
görevlilerin uyarı
ve işaretlerine,
b)Işıklı ve sesli trafik
işaretlerine,
c)Trafik işaret
levhaları,tertipleri ve yer
işaretlemelerine,
d)Trafik güvenliği ve düzeni ile
ilgili olarak Karayolları Trafik
kanunun da ve bu yönetmelikte
gösterilen
diğer kural,yasal zorunluluk ve
yükümlülüklere uymak
zorundadırlar.
HIZ KURALLARI
Sürücüler
hızlarını,hava,görüş,yol,yük
durumuna ,kullandıkları aracın
cinsine ve trafik durumunun
gerektirdiği diğer işaret
levhaları ve şartlara uydurmak
zorundadırlar.
Karayolları Trafik kanununda ve
Yönetmeliğinde yazılı kayıt ve
şartlar dışında ve aksine bir
işaret
bulunmadıkça yerleşim yeri
dışındaki devlet ve il
yollarında 90 km/s,otoyollarda
120 km/s hızı geçmemek kayıt ve
şartları ile şehir içi ve
şehirlerarası römorksuz taşıt
cinsleri için saatteki en çok
hız sınırları aşağıda
gösterilmiştir.
ARAÇ CİNSİ YERLEŞİM YERİ
İÇİNDE YERLEŞİM YERİ
DIŞINDA OTOYOLDA
Otomobillerde 50 90 120
Otobüs 50 80 100
Minibüs,kamyon ve kamyonetlerde
50 80 90
Arazi taşıtlarında ve
motosikletler de 50 70 80
Tehlikeli madde taşıyan araçlar
ve Özel yük taşıma izin belgesi
veya Özel izin belgesi il
karayoluna çıkan Araçlarda
(Belgelerinde aksine bir Hüküm
yoksa) 30 50 60
Motorlu ve motorsuz
bisikletlerde 30 50 -
Lastik tekerlekli
traktörler,arızalı bir
Aracı çeken araçlar ve iş
makinalarında 20 20 -
Zorunlu haller dışında
şehirlerarası karayolunu
kullanan motorlu araçlarda ,araç
cinsi
gözetilmeksizin asgari hız
sınırı 15 km/s' tir.
Tehlikeli madde taşımaya mahsus
olup,boş olarak trafiğe çıkan
araçlar yukarıda
belirtilen,kendi
sınıfına giren araçlara ait
hızla sürülebilirler
Römorklu veya yarı römorklu
araçlarda (Römork takmış LTT
hariç)en çok hız sınırı aynı
cins
römorksuz araçlara ait en çok
hız sınırından saatte 10 km.
daha düşüktür.
Servis freni bozuk araçları
çeken araçlar saatte 15 km nin
üstünde bir hızla sürülemez.
İçişleri Bakanlığı,Bayındırlık
ve İskan Bakanlığı'nın uygun
görüşünü alarak otoyollarda
otomobiller
için hız sınırını 20 km/s
artırmaya yetkilidir.
Geçme sırasında geçme kuralının
mecbur kıldığı şartlar
dolayısıyla aynı cins taşıtlar
için
tayin ettiği hız sınırları
aşılabilir.
Hız kurallarının ihlal sebebiyle
ceza yazılan sürücülerden suçun
işlendiği tarihten geriye
doğru (1) yıl içinde aynı kuralı
(5)defa ihlal ettiği tespit
edilenlerin sürücü belgeleri (1)
yıl süreyle geri
alınır. Süresi sonunda psiko
-teknik değerlendirmeden ve
psikiyatri uzmanının
muayenesinden
geçirilerek sürücü belgesi
almasına mani hali olmadığı
anlaşılanların belgeleri iade
edilir.
Hız sınırlarını ölçen cihazların
yerini tespit veya sürücüleri
ikaz edici her türlü cihazın
imal ve
İthali ile araçlarda
bulundurulması yasaktır.
ARACIN FRENLE DURDURULMASI
Sürücülerin en çok
dikkat etmesi gereken aracın
frenle durdurulmasıdır.
Sürücüler her türlü hava
yol durumuna göre araçlarının
emniyetle kaç metre mesafede
duracağını bilmek zorundadır.
Bu mesafeyi iyi ayarlayamayan
sürücüler fren yapmakta
gecikmekte ve önlenemeyecek
kazalara
karışmaktadır.
Sürücüler herhangi bir
tehlikeyle karşılaştıklarında bu
tehlikeyi görme karar verme ve
tedbir
alma için belli bir zaman
kaybedeceklerdir. Tehlikenin
görülmesiyle birlikte ayağın gaz
pedalından
Çekilip fren pedalına
basılıncaya kadar geçen süreye
'intikal zamanı' denir.
Sürücünün intikal zamanı en
fazla 0.75 saniye olmalıdır.
80 km/saat hızla giderken
intikal mesafesi: 16.66 metre
90 km/saat hızla giderken
intikal mesafesi:18.75 metredir.
Ayrıca frene basıldığı andan
itibaren tekerleklerin tutulması
ve aracın durdurulmasına
kadar geçen zamana 'Fren Zamanı'
alınan yolda 'Fren mesafesi
denir.
İntikal mesafesi+Fren
mesafesi=Duruş mesafesi
TAKIP MESAFESİ
Karayolunda aynı
şeritte birbirinin ardında
hareket halinde olan iki araç
arasındaki
mesafeye takip mesafesi denir.
a) Öndeki aracı yakından takip
etmenin sakıncası
Öndeki aracın yakından takip
edilmesi önlenebilecek bazı
kazaların oluşmasına neden olur.
Yakın takipte öndeki araç
sürücüsünün karar
değişikliklerinde olayın fark
edilip tedbir alınması
için yeterli mesafe
bulunmayabilir,buda kazaların
oluşması için en büyük
faktörlerden birini
meydana getirir. Arkadan çarpma
asli kusur sayılması nedeniyle
yakından takip eden sürücü bütün
olaylardan sorumludur.
Sürücüler karayollarında aynı
şeritten takip ettikleri
araçlarla güvenli bir mesafe
bırakmak
zorundadırlar. Bu mesafe
kilometre cinsinden hızının
metre olarak en az yarısı
kadardır. Örneğin 60
km/saat hızla giden bir araç
için en az 30 metredir. Hava
şartlarının kötü olması halinde
takip
mesafesinin attırılması
zorunludur.
b)Takip mesafesinin kontrolü
Takip mesafesi aracın 2 saniyede
kat edeceği yol uzunluğu
kadardır. Bu mesafenin kontrolü
88-89
sayımıyla da yapılabilir.
Öndeki araç herhangi bir belirli
noktadan (ağaç,direk,asfalt
yaması)geçerken arkadaki sürücü
yavaş bir tempoyla 88-89
sayılarını sayar. Bu iki sayıyı
sayıncaya kadar yaklaşık iki
saniye geçer.
Sayılan sayı sonunda öndeki
aracı ilk gördüğümüz noktaya
gelirsek takip mesafemiz normal
demektir. Eğer bu noktayı
geçmişsek ayağımızı gaz
pedalından çekerek hızımızı
azaltmamız
gerekir
Hızlara göre takip mesafesi
Bu kurallara göre,hız düştükçe
araçlar arasındaki takip
mesafesi azalmalıdır.
Kol ve grup halinde araç
kullanma,
Kol ve grup halinde düşük hızla
giden araçların karayolu
üzerinde uzun konvoylar
oluşturacağından
öndeki araçları geçmek mümkün
olmadığından kol ve grup halinde
araç kullananların araçları
arasında
diğer araçların emniyetle
gidebileceği açıklık bırakmak
zorundadır. Bu açıklığın ölçüsü
en az takip
mesafesi kadar olmalıdır.
Tehlikeli madde taşıyan
araçların sürücüleri yerleşim
birimleri dışındaki
karayollarında,öndeki aracı
En az 50 metre mesafeden takip
etmek zorundadır.
GEÇİLEN ARACIN SÜRÜCÜSÜNÜN
UYACAĞI KURALLAR
Geçilmek üzere olan
araç sürücüleri:
a)Duyulur ve görülür bir geçiş
işareti alınca trafiğin iki
yönlü kullanıldığı
karayollarında taşıt
yolunun sağ kenarına yakın
gitmeye dörtten fazla şeritli
veya bölünmüş karayollarında
bulunduğu
şeridi izlemeye ve hızını
arttırmamaya
b)Dar taşıt yolları ile trafiğin
yoğun olduğu karayollarında
yavaş gitme nedeni ile
kendilerini
geçmek için izleyen araçların
kolayca ve güvenli geçmelerini
sağlamak için araçlarını
elverdiği oranda
sağ kenara
almaya,yavaşlamaya,gerekiyorsa
durmaya mecburdurlar.
c)Kurallara uygun olarak
kendilerini geçmek isteyen
araçlara yol vermemek geçilmekte
iken başka
bir aracı geçmeye veya sola
dönmeye kalkışmak yasaktır.
d)Sürücülerin kendini geçmek
isteyen araçlara dönüş
lambasıyla geç işareti vermesi
yasaktır.
e) Geçiş üstünlüğü bulunan bir
aracın duyulur veya görülür
işaretini alınca,bu araçların
kolayca
ilerlemelerini sağlamak için
taşıt yolu üzerinde yer açmak
gerekiyorsa durmaya
mecburdurlar.
ARAÇLARIN DÖNÜŞLERİ VE
MANEVRALARI KURALLARI
Sürücüler
a)Kavşaklara yaklaşırken şerit
sayısına ve trafik yoğunluğuna
göre zamanında ve uygun mesafede
iken sağa mı sola mı
dönüleceğine veya doğrumu
gideceğine karar vermesi bu
kararı işretle arkadan
gelen sürücülere bildirerek
gidişe ayrılan şeritlerden
birine veya taşıt yolunun uygun
kısmına geçmeleri
b)Yerleşim birimleri içinde
kavşağa 30 metre,dışında ise150
metre kala ve kavşak içinde
şerit
değiştirmek yasak olduğundan
dönüş yaparak sürücülerin bu
mesafeden önce uygun şeride
girmiş
olmaları,
c)Dönüş sırasında,geçiş yapan
yayalara varsa bisiklet
yolundaki bisiklet sürücülerine
sola
dönüşlerde ise karşıdan gelen
emniyetle durdurulamayacak kadar
yaklaşmış olan araçlarla
sağdan gelen araçlara ilk geçiş
hakkı vermeleri,
d)Kavşağa yaklaşan sürücüler
uygun şeridin seçilmesi için
kaplama üzerine çizilmiş oklara
ve
trafik işaret levhalarına uyarak
ve hız azaltarak kavşağa girip
dönüşe geçmeye mecburdurlar.
Sağa Dönüşlerde
1) Sürücüler sağa dönüş işareti
vermeye,arka trafiği aynadan
kontrol etmeye,sağ şeride veya
işaretle dönüş izni verilen
şeritlere girmeye,
2) Gerekli ise hızını azaltmaya,
3) Dönüşün yapılacağı kadar dar
bir kavisle (küçük bir yarı
çapla )dönmeye,
4) Gireceği karayolunun gidiş
şeridine veya gidiş yol
bölümünün en sağ şeridine
gitmeye zorunludurlar.
Sola Dönüşlerde
1) Sürücü sola dönüş işareti
vermeye,dönüş öncesinde tek
yönlü yolda en sol şeride iki
yönlü ve iki şeritli yolda orta
şeride yakın olarak yanaşmaya,
2) Kavşağa girmeden,sağdan gelen
araçlarla ilk geçiş hakkını
vermeye,
3) Dönüş başladıktan sonra
karşıdan gelen ve güvenle
duramayacak kadar kavşağa
yaklaşmış olan araçların
geçmesini beklemeye,
4) Dönüşü tamamlamak üzere karşı
yönden gelen trafiğin kullandığı
yol bölümüne girmemek şartıyla
sağ şeride çok şeritli yollarda
sağ şerit hariç gidilecek yol
bölümündeki en uygun şeride
girmeye,
5) Gideceği yolun gidişe ayrılan
kısmına girmek üzere dönüşünü
yaparken,arkadan gelen ve sola
dönecek diğer araçları
engellememek için geniş kavisle
dönüş yapmaya,
6) Girdiği yol bölümü çok
şeritli ise işaret vererek en
kısa zamanda sağ şeride veya
hızının gerektirdiği şeride
girmeye mecburdur.
Dönel Kavşaklardaki Dönüşlerde
1) Dönüş işareti vermeye,
2) Hızını azaltmaya,
3) Sola dönecek ise,orta adaya
yakın işaretten kavşağa girmeye,
4) Ada etrafından dönerken
gereksiz şerit değiştirmemeye,
5) Gireceği yola
yaklaşırken,sağa dönüş işareti
ile birlikte sağa yaklaşarak
dönel kavşaktan çıkmaya,
6) Gireceği yolun gidiş
yönündeki uygun şeridine girmeye
,
7) Girdiği yol bölümü çok
şeritli ise,işaret vererek en
kısa zamanda trafiği tehlikeye
düşürmeden sağ şeride veya
hızını gerektirdiği şeride
geçmeye mecburdur.
8) Dönel kavşaklardaki geriye
dönüşlerde,sola dönüşlerdeki
kurallara uymakla birlikte,orta
ada etrafında dönerken gideceği
yola yaklaşıncaya kadar şeridini
muhafaza etmeye mecburdur.
Dönüş sırasında araç
sürücüleri;yaya ve bisikletliler
için yeşil ışık yanmakta
iken;yaya ve bisiklet yolundan
geçen yoksa veya yayalar uzakta
iseler bisikletlilerin ve
yayaları ilk geçiş hakkı
engellenmemek şartı ile
dönüşlerine devam edebilirler.
Görevli kişi veya trafik işareti
ile yönetilen
kavşaklardan,sürücüler en kısa
zamanda geçmek zorundadırlar.
Gidişe ayrılmış çok şeritli
yollarda,en sağ veya en sol
şeride bitişik olan şeritlerden
sağa veya sola işaretlemek
suretiyle izin verilir. Böyle
yollarda sürücüler kurallara
uygun olarak bu şeritten dönüş
için yararlanabilirler. |
|
|
|
 |
|
|
